Шәхес

«Сәләт-Осталар бистәсе»ндә сәлкешләр үз проектларын булдыра

Сәләт аланнары директорлары белән таныштыруны дәвам итәбез! Бүгенге әңгәмәдәшебез – «Сәләт-Осталар бистәсе» аланы директоры Энҗе Халикова.

– Сәлам, Энҗе! Үзең турында сөйләп кит әле: кем син, кайдан син?

– Мин Энҗе апа Халикова булам! Әлмәт районының Яңа Михайловка авылында туып үстем. Хәзер Казанда яшим.

– Кайда белем аласың/эшлисең?

– Бүгенге көндә Казан федераль университетының ИУиЭФ институтының магистратурасында эколог һөнәрен үзләштерүне дәвам итәм. Шул ук вакытта Казанда балалар өчен экологик-биологик өстәмә белем алу үзәгендә укытучы булып эшлим.

– Сәләт дөньясына кайчан килеп кердең?

– Сәләттә мин 2014-нче елдан бирле. Шул елдан бирле сары, зәңгәр, кызыл футболкаларына ия булдым. Аларның һәрберсе күңелдә алыштыргысыз җылы хисләр калдырды. Сәләт проектларында да еш кына оештыручы, катнашучы рольләрендә булганым бар.

– Бүгенге көндә Сәләттән кала нәрсәләр белән шөгыльләнәсең, нәрсәләр белән кызыксынасың?

– Минем зур мәхәббәтем - спорт. Хәрәкәттә – бәрәкәт, дип әйтәләр бит – юкка түгел. Ял итәм дисәм – спорт белән шөгыльләнәм. Ул фитнес, йөгерү, йөзү, соңгы арада стрейтчингны үзләштерә башладым. Сәяхәт итәргә яратам. Юк, дөнья буйлап түгел. Казан буйлап кына булса да, яңа кызыклы, матур урыннарны эзләү, аларның тарихы белән танышу бик ошый. Якын-тирәдә генә дә шул кадәр кызыклы нәрсәләр бар бит ул! Могҗиза өстенә – могҗиза!

– Быел син «Сәләт-Осталар бистәсе» сменасы директоры. Үз сменаң турында тулырак сөйләсәң иде: башка сменалардан нәрсә белән аерыла ул, нинди үзенчәлекләре бар?

– «Сәләт-Осталар бистәсе»нең директоры булуым – икенче тапкыр инде. Ә гомумән «Осталар»да быел дүртенче җәемне каршы алачакмын. Аланыбызның биш еллык тарихы бар. Ел саен без кызыклы уку-укыту программасы әзерлибез. Ул инженерлык, дизайн, кул эшләре юнәлешләре белән бәйле. Инженерлык проектларыбыз ярдәмендә без һәрбер балага иҗат белән техника һөнәрләре янәшә була алганын аңлатабыз. Гомумән, инженерлык һәнәре белән таныштырабыз, инженерлык фикерләвен тәрбиялибез. Барысы да проектлар форматында уза. Ул формат балалар өчен һәрчак кызыклы, иң мөһиме: андый формат – материалларны үзләштерү юлларының иң нәтиҗәлесе бүгенге көндә. Нәрсә соң ул инженерлык проекты: балалар программалаштыру программаларын кулланып, эшләнмәне проектлаштыралар, кул белән эшкәртәләр, барлык өлешләрен җыялар. Мондый дәресләрне инженерлык белгечләре быел да үткәрәчәкләр. Алар һәрчак алтын куллы креатив шәхесләр. Дизайн һәм кул эшләре юнәлешенә яңа сулыш кертеләчәк. Аларны да проект форматында үткәрәчәкбез. Укып кына вакытыбыз узмаячак. Кызыклы күңел ачу чараларыбыз, уеннарыбыз инде әзер. Зирәк әйдаман абый-апаларыбыз барлык сәләтен кулланып, сезне шатландырырга, шаккаттырырга әзер. Без зарыгып көтәбез сине, сәлкешем! Җәй чынында бездән башлана!

тулысынча укырга

«Сәләт-Гайрәт»тә һәр бала кино төшерергә өйрәнә!

Сәләт аланнары директорлары белән таныштыруны дәвам итәбез! Бүгенге әңгәмәдәшебез – «Сәләт-Гайрәт» аланы директоры Аяз Ханафин.

– Сәлам, Аяз! Үзең турында сөйләп кит әле: кем син, кайдан син?

– Минем исемем Аяз, миңа 20 яшь. Үзем Алабуга шәһәреннән, инде өч ел Казанда яшим.

– Кайда белем аласың?

– Хәзерге вакытта КФУның геология, нефть һәм газ институтында өченче курста белем алам. Параллель рәвештә «Сәләт« яшьләр үзәгендә яшьләр белән эш итүче белгеч булып эшлим.

– Сәләт дөньясына кайчан килеп кердең?

– Сәләткә 2015-нче елда килдем. Беренче аланым «Сәләт-Раушан» иде. Шул ук җәйне әле ул вакытта үткәрелгән «Агыйдел» форумында катнаштым. Шуннан соң кабат «Раушан»да, «Болгар - Туган тел»дә булдым.  2017-нче елдан бирле ел саен «Сәләт-Гайрәт» аланына кайтам. Башта сәлкеш булып, аннан соң – әйдаман, өлкән әйдаман һәм бу елны, барысы да яхшы булса, директор булам.

Аннан тыш, «Сәләт-Буа» клубының кураторы, күп кенә проектларның оештыручысы булдым.

– Бүгенге көндә Сәләттән кала нәрсәләр белән шөгыльләнәсең, нәрсәләр белән кызыксынасың?

– Видеомонтаж белән шөгыльләнәм. Бу миңа, чыннан да, бик кызык, хәтта көн дәвамында монтаж ясап, идеяләр уйлап чыгарып 6 сәгать тә утыра алам. Спорт турында да онытмыйм, һәр атнаны дуслар белән җыелып футбол уйныйбыз.

– Быел син «Сәләт-Гайрәт» сменасы директоры. Үз сменаң турында тулырак сөйләсәң иде: башка сменалардан нәрсә белән аерыла ул, нинди үзенчәлекләре бар?

– Без бу елны «Йолдызлы»да беренче! Барыбыз да белгәнебезчә, хәзер анда капиталь ремонт бара һәм аның нәтиҗәсен нәкъ менә «Сәләт-Гайрәт» сәлкешләре күрәчәк!

Икенчесе, ул, әлбәттә, безнең аланның форматы, аның эчтәлеге. Сәләттә «Гайрәт»нең ыруглар (кланнар) системасы, Сәмрух кошы турында ишетмәгән бер кеше дә калмагандыр! Сез Хөррият, Омтылыш, Сизгер, Әгъва сүзләре нәрсә аңлатканын беләсезме? Ә «Гайрәт» сәлкешләре белә!

Өченчесе һәм иң зурысы - безнең уку-укыту программабыз. «Сәләт - Гайрәт» – тулаем кино һәм телевидение белән бәйле смена. «Гайрәт» 2015-нче елдан башланса да, бу форматта без икенче ел гына эшләп киләбез. Гади сүзләр белән әйткәндә, сменабызда балалар телефонга гына видео төшереп йөрмиләр, ә профессиональ аппаратура белән танышып, аның белән кулланалар һәм кыска метражлы фильмнар төшерәләр. Балалар видеомонтаж, видео төшерү осталыгы, режиссура, актерлык осталыгы, продюсирование дәресләренә йөриләр.

Уку-укыту программасы вакытына һәр төркемгә кино өлкәсендә эшләүче белгечләр кушыла.

Смена вакытында өч кинофестиваль уза - бу уку-укыту программасының кульминацион ноктасы. Балалар төшергән фильмнарга казыйлар бәя бирә.

Бу елны без, кино ясау осталыгыннан кала,  журналистика, инстаграмда үз социаль челтәреңне алып бару, маскалар ясау һәм тагын күп кенә яңалыклар кертәбез!
тулысынча укырга

Шәхес буларак үсәсең килсә, «Сәләт-Шәхес»кә рәхим ит!

Сәләт аланнары директорлары белән таныштыруны дәвам итәбез! Бүгенге әңгәмәдәшебез – «Сәләт-Шәхес» аланы директоры Рәзилә Садриева.

– Сәлам, Рәзилә! Үзең турында сөйләп кит әле: кем син, кайдан син?

– Сәлам! Минем исемем Рәзилә апа. Мин Азнакай шәһәрендә тудым, хәзерге вакытта Казанда яшим.

– Кайда белем аласың?

– КНИТУ-КХТИда магистратурада укыйм. Хәзерге вакытта карьера баскычы буйлап күтәреләм (елмая).

– Сәләт дөньясына кайчан килеп кердең?

– Сәләткә 2011 нче елда килеш кердем. Күп тапкырлар сәлкеш, әйдаман, өлкән әйдаман, төрле сменаларда һәм Сәләт проектларында директор булдым.

– Бүгенге көндә Сәләттән кала нәрсәләр белән шөгыльләнәсең, нәрсәләр белән кызыксынасың?

– Мин күпкырлы кеше. Миңа тормыш үзе кызыклы! Могҗизави сәяхәт кебек бит ул, анда әллә нинди кызыклы, серле вакыйгалар булып тора! Кызыксынуларым миңа бәхетле булырга булыша, мине күпкырлы шәхес итә. Минемчә, бу тормышта һәркем нәрсә белән булса да кызыксынырга тиеш. Нәрсә белән яки кем белән булса да. Кем беләндер аралашуны да кызыксынуга әйләндерергә мөмкин бит!

– Быел син «Сәләт-Шәхес» сменасы директоры. Үз сменаң турында тулырак сөйләсәң иде: башка сменалардан нәрсә белән аерыла ул, нинди үзенчәлекләре бар?

– Безнең сменаның юнәлеше – шәхесне төрле яклап үстерү. Смена программасы балада иҗади башлангычны үстерүгә һәм аны конкурентлыкка сәләтле шәхес итеп тәрбияләүгә юнәлдерелгән. Смена кысаларында күп төрле массакүләм мәдәни һәм спорт чаралары оештырылачак. Кульминация ноктасы, әлбәттә инде, ШТК уеныны финалы. Анда ШТК серләрен иң яхшы үзләштергән команда ачыкланачак. Әгәр син иҗади бала яки үзеңдә иҗатны ачарга телисең икән, безнең аланга рәхим ит! Без синең сәләтләреңне ачарбыз һәм бик күпне булдыра алуыңны дәлилләрбезJ

тулысынча укырга

«Сәләт-Биләр каласы»: тарих, археология, экология

Сәләт аланнары директорлары белән таныштыруны дәвам итәбез! Бүгенге әңгәмәдәшебез – «Сәләт-Биләр каласы» аланы директоры Алмаз Габделбәров.

– Алмаз, сәлам! Үзең турында сөйләп кит әле: кем син, кайдан син?

– Мин Алмаз. Үзем Балтач районы, Норма авылыннан –Нурминский белән бер авылдан (елмая).

– Кайда белем аласың?

– Хәзерге вакытта КФУның Исәпләү математикасы һәм мәгълүмати технологияләр институтында 4-нче курста белем алам. Шулай ук IT-паркта программист булып эшлим.

– Сәләт дөньясына кайчан килеп кердең?

– Апам үзе Сәләттә булгач, мине дә «син дә бар» дип бик нык кыстады. Шулай 2013-нче елда Cәләт дөньясына сәлкеш буларак килеп эләктем. Беренче аланым - «Сәләт Шәхес» - ул елны әле аны «Сәләт-КВН» дип тә атыйлар иде.

– Бүгенге көндә Сәләттән кала нәрсәләр белән кызыксынасың?

– Әйткәнемчә, программалаштыру белән мавыгам. Ул бик күп вакытымны ала. Шулай ук спорт белән шөгыльләнерга бик яратам, спортзалга йөрим.

– Быел син «Сәләт-Биләр каласы» сменасы директоры. Үз сменаң турында тулырак сөйләсәң иде: башка сменалардан нәрсә белән аерыла ул, нинди үзенчәлекләре бар?

– Сменаның юнәлеше - тарих, археология, экология. Балалар смена дәверендә Татарстан тарихын барлап, археологик казылма эшләренә йөриләр, экология проблемалары белән танышалар. Безнең алан SELET BILER FORUM-да хуҗалар буларак катнаша.

тулысынча укырга

Әйдә «Сәләт-Тел»гә!

Сәләт аланнары директорлары белән таныштыруны дәвам итәбез! Бүгенге әңгәмәдәшебез – «Сәләт-Тел» аланы директоры Таһир Насибуллин.

– Таһир, сәлам! Үзең турында сөйләп кит әле: кем син, кайдан син?

– Мин Насибуллин Таһир Азат улы. Сәләттә инде 16 ел! Сәлкеш, әйдаман, башҗитәк, BILER FORUM-да арт-директор. Ә быел менә «Сәләт-Тел» сменасы директоры.

– Сәләттән кала нәрсә белән шөгыльләнәсең?

– Мин профессиональ тәрҗемәче, чит телләр укытучысы. Казандагы «Haydi Bakalım» дип аталган төрек теле курсларына нигез салучы.

– Сәләт дөньясына кайчан килеп кердең?

– 2005-нче елда «Сәләт-Раушан» аланына сәлкеш булып бардым һәм... Сәләттә калдым!

– Быел син «Сәләт-Тел» сменасы директоры. Үз сменаң турында тулырак сөйләсәң иде: башка сменалардан нәрсә белән аерыла ул, нинди үзенчәлекләре бар?

– Иң беренчесе: быел «Сәләт-Тел» аланы яңа базада – Яр Чаллыда узачак. Хәзерге вакытта без сменаның уку-укыту программасын эшлибез. 18 әйдаман инде хәзердән үк сәлкешләрне каршы алырга әзер. Аланда чит илләрдән килгән укытучылар да булачак, күп кенә кызыклы остаханәләр һәм чаралар үткәреләчәк. Безнең аланга кушылыгыз, дуслар!

тулысынча укырга

«Сәләт-Рухият» аланы: иҗат, моң, көч, дәрт

Сәләт аланнарының директорлары белән таныштыра башлыйбыз! Беренче әңгәмәдәшебез – «Сәләт-Рухият» аланы директоры Айсылу Нуретдинова.

– Айсылу, сәлам! Үзең турында сөйләп кит әле: кем син, кайдан син?

– Миңа 21 яшь, Чирмешән районы, Иске Кади авылыннан.

– Кайда белем аласың?

– Мәктәпне тәмамлагач, Казан сәүдә-икътисад техникумына укырга кердем. Булачак профессиям - ресторан менеджеры, ресторанда була торган барлык нечкәлекләрне белүче профессионал. 2018-нче елда WorldSkills чемпионатында катнашып, Россия чемпионы исеменә лаек булдым. Техникумны уңышлы тәмамлап, Казан авиация университетына читтән торып укырга кердем. Киләчәктә төрле персонал белән идарә итүче булам.

– Сәләт дөньясына кайчан килеп кердең?

– Сәләткә 2013-нче елда килдем: беренче аланым «Сәләт Шәхес» (КВН) аланы булды.

– Бүгенге көндә Сәләттән кала тагын нәрсәләр белән кызыксынасың?

– Актив тормыш рәвеше алып барам. Төрле стильдәге фотосессияләрдә эшлим: күбрәк, әлбәттә, модель буларак катнашам. Фотога төшерәм, WorldSkills чемпионатларына әзерлек алып барам (үзем катнашучы булгач – конкурстагы биремнәрне дөрес итеп, критерийләргә туры китереп эшләргә өйрәтәм), шулай ук үз-үзеңне ничек тотарга, җиңү өчен нинди сыйфатларны үстерергә кирәк дигән очрашуларда да актив катнашам. Үз тәҗрибәмне киләчәк буынга тапшыра алуыма чиксез шатмын. Шулай ук профессиям буенча эшлим, вакыт булганда инстаграмм челтәрендә уйларымны язам.

– Быел син «Сәләт-Рухият» сменасы директоры. Үз сменаң турында тулырак сөйләсәң иде: башка сменалардан нәрсә белән аерыла ул, нинди үзенчәлекләре бар?

– «Сәләт-Рухият» - минем өчен бәхет ачкычы, чөнки үзем бу аланда үстем, шәхес булдым. «Рухият» үзенең иҗади юнәлешләре белән дан казанган. Безнең аланда булган биюләрне Сәләттә барысы да белә: биюнең юнәлешләре шулкадәр күп, профессиональ биюче һәм хореограф Алмаз абый Низамов безнең аланда бу иҗади дөньяны инде 2015-нче елдан бирле алып бара. Ул куйган биюләр күз явын алырлык, бу инде расланган сүзләр. Быел биюләр тагын да дәртләндергеч булыр дип көтелә. Бию дәресләрендә чыккан ут чаткыларын күрсәгез иде! Биюче сәлкешләр бу атмосфераны беркайчан да онытмаячак.

Театр юнәлеше - минем иң яраткан юнәлешләремнең берсе. Бу дәресләрдә театрга кагылган терминнар гына түгел, ә үз өстеңдә эшләү өчен булган күнегүләр дә алып барыла. Сәлкешләр үзләрен төрле рольләрдә сынап карыйлар: ә остаз аларны ничек уйнарга, рольне үз эчеңнән үткәрергә, барлык эмоцияләрне ихластан күрсәтергә өйрәтә. «Рухият» үз спектаклен форумда ел саен уңышлы куя: зур чатырда тамашачыларны җыеп, бәйрәм бүләк итә. Ә килгән кунаклар «Рухият» сәлкешләренә бертуктамый алкышлый. Сәхнәдә уйнарга хыялланучы сәлкешләр өчен бу бик зур тәҗрибә: янып торган күзләр, ихлас рәхмәт сүзләре безнең өчен иң зур күрсәткеч.

«Что? Где? Когда?» яки мантыйк дәресләрен «Рухият»нең иң тәҗрибәле остазы - Рәдис абый Кәбиров алып бара. Рәдис абый дәресләре безне ерак балачакка алып китә сыман: аның елмаюы, логикага кагылган сорауларны шундый нечкәлек белән укуы, һәрбер сәлкешне үз баласы итеп күрүе балаларны зур көч белән үзенә тартып тора: шуңадыр да инде безнең сәлкешләр форумда ел саен югары күрсәткечләр күрсәтәдер. ЧГК сорауларын ишекәнегез бардыр. Ә менә безнең Рәдис абый ул сорауларны үзе дә бик яхшы уйлап яза: мәсәлән, безнең «Бумажник» базасында чия бакчасы бар, Рәдис абый шул чияләр турында, Чеховның «Вишневый сад» әсәре белән бәйләп, сәлкешләргә кызык һәм оригиналь сорау биргән иде. Шул вакытта сәлкешләрнең эмоциясен күрсәгез иде. ЧГК барысына бирелмәсә дә, «Рухият»нең 100 сәлкеше өчен бу сорау үзе бер җиңү сыман тоелды. «Рухият»нең мантыйк дәресләренең үзенә генә хас яме бар. Сәлкешләр аны бик зарыгып көтә.

Җыр яисә вокал дәресләре. Бу дәрес вакытында гел гитара моңы хөкем сөрә. Анда булган моң, матур тавыш, сихри атмосфераны күрү кирәктер. Корпус аша үткәндә, вокал дәресләре һәрбер кешене үзенә җәлеп итә, һәрберсе бер мизгелгә туктап калып, бу моңны тыңлый, истә калдырырга тырыша иде. Ә сәлкешләр бу вакытта ниндидер башка дөньяда яши кебек: күзләрендә ут, йөрәкләрендә канат («Рухият» символы кебек: канатлы йөрәк), ә күңелләрдә чып-чын музыкаль бәйрәм! Остаз алар белән сулау техникаларын, тембрлар, мелизмалар, матур тавыш төшенчәләренә төшенә. Һәм, әлбәттә, безнең сәлкешләр форумда берничә җырны «бергә кушып», поппури белән сәхнәдә чыгыш ясыйлар. Бу вакытта алар үзләрен чын йолдыз итеп хис итә.

Рәсем дәресләре. Тынычлык, концентрация, дөньяны икенче төрле күрә белү - безнең рәсем дәресләрендә. Монда сиңа беркем комачау итми: син монда үзең хуҗа, синең караш - синең дөнья. «Я художник, я так вижу!» сүзләре монда туры киләдер. Бу дәресләрдә кәгазьгә генә түгел, хәтта тукымага да рәсем ясыйлар: форумда була торган спорт ярышларына «Рухият» командасының футболкаларына рәсем төшерү - сәлкешләр өчен горурлык. Канатлы йөрәк, алсу-шәмәхә төс - ак футболкада бик матур күренә.

«Сәләт-Рухият» башка аланнардан нәрсәсе белән аерыла
дигән сорауга җавап бирү өчен... «Рухият»тә булу кирәктер. Юкка гына «Рухият»
аланы «иҗат, моң, көч, дәрт» сүзләре белән ассоцияләнмидер. Бер нәрсәне
курыкмыйча әйтә алам: «Рухият» - гади алан түгел. Монда килгән һәрбер кеше
үзенә урын таба: иҗат һәр кеше күңелендә бар, ә аны эзләп табу һәм үстерү -
безнең төп бурычыбыз. «Рухият» сәлкеше - бәхетле сәлкеш. Рәхим ит! Бергә
бәхетле булыйк!
тулысынча укырга

«Сәләт ул – гаилә, дип җавап бирәм!»

«Сәмрух-2019» ел премиясе җиңүчеләре белән таныштыра башлыйбыз! Беренче әңгәмәдәшебез – ел сәлкеше Рәлинә Фаваризова.

– Рәлинә, син Сәләт дөньясына кайчан килеп кердең?

– Сәләткә мин беренче тапкыр 2015-нче елда – 5-нче сыйныфта укыганда эләктем. Сәләт мохите турында бәләкәй чактан ук белә идем, чөнки апаем һәм әнием аланнарда әйдаман булганнар иде. «Сәләт-Саба» аланының базасы башта минем әби торган авылда урнашкан иде. Җәен әбигә менгәч, шул аланда ял итүче балаларны киртә ярыгыннан күзәтеп торуым һаман да истә (елмая).

– Төнлә уятып «Нәрсә ул Сәләт?» дип сорасалар, нәрсә дип җавап бирер идең?

– Кайсы вакытта гына сорамасыннар, «Нәрсә ул синең өчен Сәләт?» дигән сорауга мин «Гаилә» дип жавап кайтарачакмын. Гаилә эчендә һәр кеше бер-берсе өчен янып тора, борчыла һәм бер-берсе белән гармониядә яши. Сәләттә нәкъ шундый мөнәсәбәт.

– Ел сәлкеше нинди булырга тиеш – синнән киңәшләр!

– Минемчә, үзен бар яктан үстерергә омтылучы, авырлыклардан курыкмаучы һәм үзенең аланы, Сәләт мохите өчен янып торучы сәлкеш һичшиксез «Ел сәлкеше» исеменә лаек.

– Сәләткә нинди теләкләр телисең?

– Яраткан Сәләтем! Мине шундый бәхетле иткәнең өчен мин сиңа мең кат рәхмәтлемен! Сиңа алга таба да зурдан-зур уңышлар, якын дуслар һәм мәңгегә шулай кешеләрнең йөрәк түрендә бер җылы ялкын булып калуыңны телим!


тулысынча укырга

Сәләт ул – бренд

6-7-нче февральдә ИХО ICYF-ERC яшьләр форумының Евразия төбәк үзәге эшчәнлеге алып барыла торган 9 илнең берсе –Пакыстанда идарә советы утырышы узды. Анда «Сәләт» яшьләр үзәге директоры Айгөл Габдрахманова да катнашты.

Айгөл Казанга кайткач, без аннан бу очрашу турында тулырак сораштык.

– 2018-нче елның октябрендә ИХО яшьләр форумының генераль ассамблеясында (Истамбул-Төркия) ИХО яшьләр форумының Евразия төбәк үзәген булдыру турында карар чыгарылды. Үзәк үз эшен 9 илдә алып бара. Шул илләрнең берсе – Пакыстан. Менә Пакыстанда яшьләр конференциясе уздырылды, шул конференция кысаларында без, идарә әгъзалары, үзәкнең идарә утырышына чакыру алдык. Анда үзәкнең генераль директоры Эльматдин Мехдиев, Румыния, Казахстан, Пакыстан, Әзербайҗаннан идарә әгъзалары катнашты. Мин Россияне тәкъдим иттем.

– Утырышта нинди мәсьәләләр каралды?

– Утырышта 3 төп мәсьәлә каралды: 2019-нчы елгы эшчәнлеккә нәтиҗә, 2020-нче елга эш планы кабул итү һәм төрлеләр (мәсәлән, ICYF-ның 15 еллыгы). Чара кысаларында Пакыстан Президенты Ариф Алви, Пакыстан Премьер-министрының яшьләр эшләре буенча махсус ярдәмчесе Усман Дар белән очрашулар оештырылды. Усман Дар 14-20-нче июньдә Казанда узачак ИХО илләре яшь эшмәкәрләренең VI форумына килергә теләк белдерде.

– Сәләт кайчаннан бирле бу үзәк һәм ИХО илләре форумында катнаша?

– Гомумән, ИХО илләре форумында Сәләт 2008-нче елдан бирле катнаша һәм Россияне тәкъдим итә. Ә рәсми статуска 2014-нче елда ия булдык.

– Андый халыкара чараларда Сәләт, Казан, Татарстан турында ничек сөйлисең, ничек итеп таныштырасың?

– Андый халыкара очрашуларда Казанны, Татарстанны беләләр. Беренчедән, Сәләтнең дә, Тимур Сөләймановның да оешма эшчәнлегендә актив катнашканы бар. Менә инде алтынчы тапкыр ИХО илләре яшь эшмәкәрләре форумын уздырабыз. 2019-нчы елның ноябрендә беренче тапкыр ИХО-Евразия форумын уздырдык. Ягъни без бу юнәлештә актив эшлибез, төрле илләрне берләштерәбез. Аннан соң безнең чаралар республика хөкүмәте һәм президент тарафыннан да хуплана. Яшь эшмәкәрләр форумының финал сессиясендә президент Рөстәм Миңнеханов бер сәгатькә якын безнең белән утырды, игътибар белән тыңлады, теләктәшлек белдерде. Күп илләр моңа соклана һәм гаҗәпләнүен белдерә. «Татарстан» дигәч: «Ә, ул безне җылы итеп каршы алган, кунакчыл республикамы?» диләр. Татарстанны беләләр. Һәм Сәләтнең Татарстанда икәнен беләләр. Сәләт – ул бренд. Хәзер без үзебезгә максат куйдык: бу планканы төшермәскә, тагын да югарырак күтәрергә.

Бер серне дә ачыйм: Россиядә ИХО илләре эшчәнлеге буенча проект офисы ачыла, аның үзәге Татарстанда булачак. Без, яшьләр оешмаларын берләштереп, бу юнәлештә позицияләребезне тагын да ныгытырга тиеш булабыз.

тулысынча укырга

«Әйдаман булу – гомерлек роль»

«Әйдаманнар мәктәбе» катнашучылары Татарстан Республикасы яшьләр эшләре министрының беренче урынбасары Тимур Сөләймановка үзләрен кызыксындырган сорауларны бирделәр.

– Әйдаманның кем икәнен барыбыз да беләбез. Ә сез бу сүзгә нинди мәгънә саласыз, әйдаманны кем дип күрәсез – шуны әйтегез әле!

– Сәлкеш булып килгәндә, рәхәтләнеп киләсең, яңа белемнәр аласың, яңа дуслар табасың, күңел ачасың. Кәефсез чакларың да булырга мөмкин. Ә әйдаман булу – ул бөтенләй башка. Әйдаман сәлкеш күңеленә дөрес ачкыч табып, аның күңелен күрә белергә тиеш. Әйдаман булу ул – җаваплылык. Беренчедән, балалар өчен. Икенчедән, Сәләт алдында. Әйдаман – ул Сәләт мохитенең сакчысы, Сәләтне безнең белән бергә үстерүче.

– Ә «Әйдаманнар мәктәбе»н кыскача ничек тасвирлар идегез?

– Бу – күчеш мәктәбе. Монда сәлкеш булып киләсең һәм әйдаман булырга әзерлекле кеше булып кайтып китәсең. «Мин монда нәрсәгә килдем?» – Мәктәптә менә шул сорауга җавап табарга тырышырга кирәк.

– «Әйдаманнар мәктәбе» 2002-нче елдан бирле уздырыла. Ә аңарчы Сәләт аланнарына әйдаманнарны ничек туплыйлар, ничек әзерлиләр иде?

– Беренче «Әйдаманнар мәктәбе»н һәм әйдаманнар ярышын бик яхшы хәтерлим әле. Әйе, Мәктәп беренче тапкыр 2002-нче елда оештырылды. Аңарчы аланнар да күп түгел иде бит: башлаганда бер генә алан, аннары 3 булды. Әйдаман итеп педучилище студентлары чакырыла иде. Ә 2000-нче еллар башында аланнар саны арта башлады, әйдаманнар әзерләүне дә икенче төрле итеп оештырырга кирәклеге аңлашылды. Шулай итеп, «Әйдаманнар мәктәбе» барлыкка килде.

Ә «әйдаман» сүзе үзе 1996-1997-нче елларда килеп чыкты бугай. Хәзер инде әйдаманның кем икәнен, ниләр эшләргә тиешлеген барыбыз да аңлыйбыз, беләбез. Система тагын үзгәрде: хәзер әйдаманнарның 90 проценты – кайчандыр үзләре сәлкеш булган егетләр һәм кызлар. Форумга гына килеп киткән әйдаманнарыбыз да бар. Бу инде Сәләтнең өр-яңа тарихы.

– «Әйдаманнар мәктәбе» тәмамланды, монда белем алган егетләр һәм кызлар җәйге сменаларга барачак. Ә сменалар беткәч, ул яшьләрнең әйдаманлык гомере дә бетәме?

– Әйдаман булу – ул бер смена вакытында гына түгел, ул гомерлек роль. Әйдаман – ул рухи кыйммәтләр белән бәйле роль. Әгәр син лидер икән – әйдаман булу өчен мөһим бер критерий инде бар дигән сүз. Балаларны яратасың икән – тагын бер критерийга туры киләсең. Өченче критерий – татар телен белү. Дүртенчесе – Сәләтне, аның принципларын белү.

– Әйдаманнан министр урынбасарына хәтле ничек үсәргә?

– Тыныч кына форумнарны үткәрергә, үз эшеңне җиренә җиткереп эшләргә, һәм көннәрдән бер көнне министр киләчәк тә, минем урынбасарым бул әле, диячәк (елмая). Җитди итеп әйтсәк, ике юл бар. Беренчесе – карьера баскычын алдан планлаштыру. Ә икенчесе – планлаштырмау, бары тик үз эшеңне җиренә җиткереп үтәү. Монысы профессиональлек дип атала. Нинди вазифада булуың түгел, үз урыныңда булу мөһим.

– Сәләтне 5 елдан нәрсә көтә?

– Аллаһ боерса, Сәләт мәктәбе һәм балалар бакчасы. Бу үзе үк бик зур эш. Сәләт үсә. Ләкин ул һаман да шул Сәләт булып калачак!
тулысынча укырга

Сәләт Клубы – Буада

14-нче декабрь көнне Сәләт Клубы Буа сәлкешләрендә кунакта булып кайтты. Очрашу ничек узды, нинди тәэсирләр тудырды –Сәләт Клубы президенты Тимерхан Шәйхетдинов белән шул хакта сөйләштек.

- Тимерхан, Сәләт Клубының Буага беренче тапкыр сәфәр кылуымы?

- Әйе, шимбә көнне Сәләт Клубы беренче тапкыр «Сәләт-Буа»га барды. Бу сәфәрнең максаты – гади генә очрашу ясау түгел, клубның бөтен хәлен күреп, өйрәнеп, алдагы үсешен күзаллау.

- Ул көнне нинди чаралар оештырылган иде?

- Квиз интеллектуаль уены уздырылды. Шәһәрнең берничә мәктәбе катнашты анда. Квизның темасы күпкырлы, бүгенге җәмгыятьнең тенденцияләренә бәйле булып чыкты. Балалар тирән белемнәрен, сәләтләрен күрсәттеләр. Клубның активы белән очрашу, клуб активистлары белән аралашу традициясе дә бу елны да сакланып калды.

- Буа клубының Сәләт эшчәнлегенә керткән өлеше нинди?

- «Сәләт-Буа» рәисе быел «Ел сәлкеше» номинациясендә катнаша. Буа клубының бик күп егет-кызлары хәзер Сәләт берләшмәсенең активистлары булып торалар. Аларның эшчәнлегеннән без бик канәгать, алга таба да шулай булыр дип ышанып калабыз.

Мондый сәфәрләр Сәләт Клубын берләштерә, шуңа күрә без бу күңелле сәяхәтләрне традициягә кертәчәкбез.

 

тулысынча укырга

«Сәләт берләштерә, диюләре дөрес икән!»

Узган атнада Сәләт Йортында «БикаФест» җыр һәм шигърият фестивале узды. Үзебез өчен бик күп талантлар ачтык. Шуларның берсе – әдәби сүз юнәлешендә Гран-прига лаек булган Айзат Хәйруллин белән әңгәмә кордык.

– Айзат, «БикаФест» турында каян белдең, ничек әзерләндең?

– «БикаФест» турында ахыргы көннәрдә генә белдем. Катнашып кара әле, дип, якын дустым Данис Хисмәтуллин әйтте. Конкурска 2 атна кала әзерләнә башладым. Үзем бик ярата торган Разил Вәлиевнең «Әнкәйгә хат» шигырен өйрәндем. Һәм бу шигырь миңа уңыш китерде – Гран-при алдым!

– Сине бу уңышың белән чын күңелдән котлыйбыз! Конкурс программасыннан тагын нәрсә аеруча исеңдә калды, нәрсә ошады?

– «БикаФест» яңа танышуларга бик бай булды, күптән күрешмәгән дуслар белән дә күрештем – шунысы ошады. «Сәләт берләштерә» дип әйтәләр бит әле, минемчә, бу бик дөрес сүз! Сәләткә бу конкурс өчен бик зур рәхмәт! Ул сәләтле яшьләргә зур этәргеч, тәҗрибә бирә.

– Хәзерге көндә нәрсә белән шөгыльләнәсең?

– Мин хәзерге вакытта Казан театр училищесынын 1-нче курсында белем алам.

– «БикаФест»та җиңү сиңа нәрсә бирде?

– Әйткәнемчә, бу минем өчен бик зур тәҗрибә. Һәм яңа үрләр яулау өчен яхшы этәргеч булды.

– Киләсе елда «БикаФест»та катнашачак яшьләргә киңәшләр дә бир әле!

– Яшьләргә киңәшем шул: җаныгыз нәрсә тели – шуны ятлагыз.

– Озын-озын шигырьләрне ничек ятларга – анысын да өйрәт инде.

– Мин шигырь китабын алам да, үземә ошаган шигырьне тапкач, аны кат-кат укыйм. Башта мәгънәсен аңлыйм. Аннары кабат-кабат укыйм. Һәм ул үзе башыма кереп кала. Иң мөһиме – шигырьнең мәгънәсен аңлап өйрәнергә кирәк!

 

 

 

 

тулысынча укырга

«Әйдаманнар ярышы»нда җиңү – зур дәрәҗә!

7-11-нче ноябрьдә «Фәнсар» яшьләр үзәге гөр килеп торды.

7-11-нче ноябрьдә «Фәнсар» фән һәм мәгариф үзәге гөр килеп торды. Йокысыз төннәр, төрле-төрле биремнәр, яңа ачышлар, тәҗрибә. Ниһаять, 4 көнгә сузылган ярыш программасыннан соң, бу елның иң яхшы әйдаманнары билгеле булды. «Әйдаманнар ярышы» ничек узды? Җиңүчеләр үзләрен ничек хис итә икән соң? Үзләреннән сораштык!

«Беренче лига»да җиңүче - Сәләт Клубы Президенты Тимерхан Шәйхетдинов. 

- Тимерхан, «Әйдаманнар ярышы»нда ничәнче тапкыр катнашасың?
- Мин «Әйдаманнар ярышы»нда беренче тапкыр катнашам. Конкурска аерым бер бүленеш хас: «Премьер-лига», ягъни әйдаман тәҗрибәсен, белемен алганнар өчен һәм «Беренче лига» – «Әйдаманнар мәктәбен» узмаган, әмма әйдаман булырга теләүче яшьләр өчен. 

- Син катнашкан лигада нинди биремнәр булды? Кайсылары шәхсән сиңа авыр булып тоелды?
- Өй эше буларак бирелгән биремнәрнең саны артык күп түгел иде – иҗади яктан үзеңне тәкъдим итү, алан һәм төркем эчендә уенны күрсәтү, шәмчек. Калган конкурс сынаулары ярышта гына билгеле булды, темалары төгәл язылды, шартлары әйтелде. Алар – топ-спикер, интеллектуаль тур һәм социаль челтәрләрдә пост язу. Биремнәрне аерып, монысы иң авыр, тегесе бик җиңел булды, дип әйтү дөрес түгел дип саныйм, чөнки алар барысы да булдырырлык биремнәр. Шулай ук «Әйдаманнар ярышы»ндагы мохит, сине тулаем биләп алган җылы атмосфера авырлыкларны җиңәргә көч, дәрт бирде. Конкурсларда катнашу тәҗрибәм бай, дип тә әйтергә мөмкин. Ләкин «Әйдаманнар ярышы» кебек тыгыз графиклы һәм тиз үзгәрүчән вакыйларга бай конкурста көч сынашканым юк иде әле. Без ял итәргә дә өлгерми идек, бер сынаудан соң икенчесе башланды. Шуның белән 4 көн яшәдек, эшләдек. 

- Ярыш дәвамында үзең өчен нинди ачышлар ясадың?
- Үзеңдә яңа сыйфатлар табу яки ачу. Мисал өчен, берничә тапкыр топ-спикерда катнашкач, миндә креатив фикерләү сәләте яхшырак эшли башлады. Шулай ук «Әйдаманнар ярышы» катнашучылары гадәттән тыш хәлләрдә үз-үзеңне тота белү сәләтен үзләштерде. 

- Тимерхан, җиңү сиңа нәрсә бирде?
- Үз көчләремә ышаныч. Мин бик күп чараларда бары тик оештыручы ролендә генә катнаша идем. Ә бу юлы катнашучы да булдым. Шуның белән үз-үземә ниндидер ышанычны исбатладым дип саныйм.

«Премьер-лига»да «Сәләт Саба - 2019» әйдаманы Гөлназ Гатина җиңү яулады. 

- Гөлназ, син Сәләт дөньясында ничәнче елдан? 

- Беренче тапкыр Сәләт турында 2012-нче елда Биләргә активистлар составында форумга баргач белдем. 2014-нче елда татар әдәбиятыннан олимпиадага «Сәләт Марафоны» белән килеп, Сәләт турында сөйләделәр, уеннар уйнадык, кызыксыну тагын да артты. Аеруча «Рухият» кызыксыну уятты миндә. Кайткач, үзем дә «Рухият»кә гариза тутырдым, шулай ук «Раушан» белән «Сәләт-Тел»гә дә чакырдылар, ә мин «Рухият»не сайладым. Мин иҗади кеше, ул күңелемә бик якын булды. 2014, 2015-нче елларда «Рухият» сәлкеше идем. 2014-нче елгы «Рухият» бөтенләй рәхәт, якын иде, Сәләткә ныклы мәхәббәт шунда уянды.

- Ничә тапкыр һәм кайсы аланнарда әйдаман булдың? 
- 2018-нче елда, «Әйдаманнар мәктәбе»н үтеп, «Сәләт-Болгар» аланына бардым. Андагы хисләрне әле бүгенгедәй хәтерлим. Аннан соң форумнарда әйдаман булдым. 2019-да «Сәләт-Саба» аланына чакырдылар, быел анда эшләдем. Нык ошады миңа бу алан, бик якын иттем. 

- «Әйдаманнар ярышы» турында кайдан белдең?
- «Әйдаманнар ярышы»на танышларым былтыр ук барырга өндәгән иде, тик мин үземне бу сынауга әле әзер түгел әле дип уйладым, ниндидер шик тә бар иде сыман. Ә быел барырга директорым, үзе дә «Ел әйдаманы» булган Фәннур абый һәм өлкән әйдаманым Айзирә апа әйтте. Ниндидер шик бар иде, тик алай да ниятләдем. Сәлкешләремнең: «Сез иң шәп әйдаман!» - дигән сүзләре күңелдә тынычлык уятты. 

- Ярыш программасында нинди конкурслар бар иде? 
- Ярыш программасында алдан әзерләнү мөмкинлеге булган конкурслар да, без белмәгәннәре дә бар иде. Топ-спикер, үзпрезентация, шәмчекләр, иҗади тур, интеллектуаль конкурслар, педагогик ситуацияләр бар иде. Кыен булды. Монда иң беренче чиратта үзеңдәге шикне, оялуны җиңәргә һәм үзеңә ышанырга кирәк. Шунсыз булмый. Көн дә көрәш - беренче чиратта үзең белән. 

- Җиңәрмен дип уйладыңмы?
- Җиңү хыялы һәр катнашучыда бардыр инде ул, тик җиңәрмен дип уйламаган идем. Мин бәхетле, Аллаһка шөкер. Шушы исемгә лаек булу зур дәрәҗә минем өчен. Әлеге проект минем өчен искиткеч зур тәҗрибә, монда курыкмыйча бер мизгел эчендә барын да күрсәтергә кирәк. 

- Бу җиңү сиңа нәрсә бирәчәк, Гөлназ?
- Миңа әлеге тәҗрибә тормышта да, җәен дә кирәк булачак, чөнки планнарым зурдан.
тулысынча укырга

«Сәләт-Олимп»: бездә шәп!

Һәрберсенең индивидуаль мәнфәгатьләрен, аларның холык үзенчәлекләрен исәпкә алырга тырышабыз һәм эш механизмын шуңа корабыз.

Менә «Сәләт-Олимп» сменасы да узып китте. «Кайнар эз»дән смена директоры Катя Вавилова белән сөйләшеп алдык. 

– Катя, сменада ничә бала иде? 
– Көзге каникулда Татарстанның төрле почмакларыннан 113 баланы җыйдык. Катнашучылар саны буенча беренче өчлектә – Казан, Яр Чаллы һәм Алабуга. 

– Программа турында кыскача гына сөйләп кит әле. 
– Һәрвакыттагыча, сменада төп юнәлешләр математика һәм инглиз теленнән олимпиадага әзерләнү булды. Тыгыз уку-укыту программасыннан тыш, вакытны кызыклы итеп үткәрү өчен сыйфатлы күңел ачу чаралары да әзерләгән идек. Мәсәлән, спорт турнирлары, атта йөрү, бассейнда йөзү, төрле остаханәләр, шул исәптән этикет кагыйдәләренә багышланганы, интеллектуаль клуб һ.б. 

– Җитәкче буларак, сменадан иң истә калганы нәрсә булды? 
– Бөтен сменаларда да иң истә калганы – балалар. Монысында да шулай булды. Барысы да төрле һәм бик сәләтле. Алар шушы яшьләреннән үк камиллеккә омтыла – бу, әлбәттә, сөендерә. Без сәләтлеләрне туплыйбыз – һәм мин моңа бик шат. Алдан планлаган бөтен нәрсәне дә эшләдек, тик камиллеккә чикләр юк. Киләсе сменаларда тагын да яхшырак итеп эшләргә тырышачакбыз. 

– Ничек уйлыйсың, балалар «Сәләт-Олимп» сменасын нигә сайлый? Нәрсә җәлеп итә аларны? 
– Һәр балага аерым якын килүебез, дип уйлыйм. Һәрберсенең индивидуаль мәнфәгатьләрен, аларның холык үзенчәлекләрен исәпкә алырга тырышабыз һәм эш механизмын шуңа корабыз.
тулысынча укырга

Сәләткә ягулык биреп торучы мәйданчык

Сәләт Клублары өчен бик мөһим вакыйга. Сәләт мохитенең киләчәк яшәешенә якты юл салып баручы чара. Сәлкешләрне яңадан-яңа проектлар ярдәмендә үзенә җәлеп итүче системаны җайга салучы мәйдан. «Ни икән ул?» дигән сорау барлыкка килдеме? Яхшы! Сүз тиздән узачак Сәләт Клублары семинары турында бара. Тулырак Сәләт Клубының президенты Тимерхан Шәйхетдинов сөйләде.

-         Сәләт Клублар семинары, гомумән әйткәндә, нәрсә ул? Үз алдына нинди максатлар куя ул?

-         Сәләт Клублары семинары – безнең Сәләт Клубларының эшчәнлегенә яңа бер сулыш, ягъни, машина белән чагыштырып әйтсәк, ягулык биреп торучы мәйданчык. Әйе, клублар үз эшчәнлеген алып бара, әмма вакыт-вакыт бергә очрашып алу да бик мөһим, чөнки семинарда алар белән булган мәсьәләләрне чишү һәм, гомумән, киләчәккә концептуаль, төгәл һәм файдалы проект ясау юллары карала. Шулай ук бу аларның эшчәнлекләренә, уздырылачак чараларына, проектларына, элемтә төзүләренә кагыла. Быелгы уку-укыту аналитик семинарының максаты – Сәләт Клубларының системалы эшчәнлеген тәэмин итү.

-         Тимерхан, быелгы программа нинди булыр дип планлаштырыла?

-         Программа бай була дип көтелә, чөнки быел семинар юбилеен, унъеллыгын уздырабыз һәм бу безнең өчен бик шатлыклы дата. Күбрәк проектлар белән эшләү, идарә итү ысулларын өйрәнү каралган, чөнки хәзерге вакытта клуб эшчәнлекләре ниндидер төгәл проектка мохтаҗ. Быел безнең яңа «Сәләт-Алексеевск» һәм «Сәләт-Түбән Кама» клублары ачылды. Алар өчен Сәләтнең концепциясен аңлатучы дәресләр дә уздырырга планлаштырабыз.

-         Семинарда кемнәр катнашачак? Алар нинди критерийләр буенча сайланып алынды?

-         Семинарда бу юлы 14 клуб вәкиле, клубларның укытучылары белән бергә барлыгы 85 катнашучы көтелә. Сайлап алуны күздә тотсак, Сәләт Клублары үзләре арасында конкурс үткәреп, без тәкъдим иткән квоталар нәтиҗәсендә сайланып алынды. Димәк, семинарга бару бәхете иң яхшыларына гына елмайган.

-         Тимерхан, Сәләт Клубы президенты буларак, бу семинардан нәрсә көтәсең?

-         Үз вакытында команда белән бергә «Сәләт-Яшел Үзән» клубын ачып җибәргәндә, башта төрле идеяләр бар иде. «Әһә, монда Сәләт Клублары буенча эшчәнлекне үстереп, шомартырга мөмкин икән, ә бу мәсьәлә камилләштерүне сорый». Хәзер исә бу идеяләрне кураторлар командасы ярдәмендә чынга ашырырга мөмкин. Бу семинар катнашучыларны битараф калдырмаячак. Чөнки без уку-укыту процессын мәдәни программа белән матур һәм урынлы итеп бәйләп барырга тырыштык. Бу, беренчедән, бөтен семинар дәвамындагы эшчәнлек нәтиҗәле булсын өчен, икенчедән, катнашучы сәлкешләргә программа авыр булып тоелмасын өчен эшләнде. Кыскасы, җиңел генә һәм нәтиҗәле итеп уздыру максатын куйдык. Шулай ук җитәкчеләр белән эшләү буенча аерым программа карала. Семинар узгач, Сәләт Клублар эшчәнлеге тагы да ныгыр дип өметләнәбез.

тулысынча укырга

«Президент булырсың, дигәннәр иде...»

29-нчы сентябрь көнне Сəлəт Клубының XII президенты сайланды. Ул — «Сəлəт ВикиМəктəбе»нең элеккеге житəкчесе Тимерхан Шəйхетдинов. Эстафетаны аңа Сәләт проектлары җитәкчесе Жəүдəт абый Сөлəйманов һəм Клубның элекке президентлары тапшырды. Алар арасында, әлбәттә инде, Сəлəт Клубының XI президенты Милəүшə апа Сиражиева да бар иде. Аның белән сөйләшеп алдык.

— Милəүшə апа, сəлам! Нинди яңалыкларың бар, бу көннəрдə нинди уй-фикерлəр, максатлар белəн янып йөрисең?

— Хәерле көннәр! Уй-фикерләр бик күп, дөресен әйткәндә. Бу салкын көннәрдә күз алдыма җәй белән бәйле сурәтләр килде. Алар шундый җылыта! Ә сәлкешләрнең язулары җылы юрган сыман кочагына ала.

Күптән түгел магистратурада укуым башланды. Яңа адым. Яңа юнәлеш. Мин һəрчак яңа белемгә ачык, ə укуым балалар белән бәйле булгач, тагын да кызыксындыра.

— Əле кичə генə сине Сəлəт Клубының XI президенты булуың белəн котлаган идек кебек, инде бер ел үтеп тə киткəн... Үзең өчен ул ничек узды?

— Бу ел бик тиз үтеп китте, сизмичә дә калдым. Янымда шәп команда булгач, бик җылы мизгелләргә бай булды ул.

— Президентлык елыңа нинди нəтиҗə ясый аласың: уйланылган барлык планнарыңны да чынга ашыра алдыңмы?

— Гомумəн əйткəндə, уйланган планнар чынга ашты, ләкин артка карасаң, нəрсəнедер үзгәртеп, тагын да яхшырак оештырып булыр иде, дип уйлыйсың инде ул гел.

— Сəлəт Клубы президенты булу — зур дəрəҗə. Берәр кайчан президент булырмын дип уйланганың булмадымы?

— Кечкенә чакта җәйге аланнарга барганда, тавышым каты булгач, күп кенə дусларым: «Әйдә, син киләчәктә безнең дәүләтебезнең президенты бул əле, ә без синең өчен тавыш бирəчəкбез!» – диләр иде. Шундый көлдерə иде мине бу сүзләр. Ләкин хәзер балачактагы бу шаяруның күпмедер дәрәҗәдә чынга ашканын аңлыйм.

— Киләсе җəйдə сине нинди проектларда күрə алачакбыз? Нинди аланга барырга исəплисең?

— Әлегә әйтә алмыйм. Гомумән, балалар белән эшләү — үзе бер бәхет, шуңа күрә җәемне, әлбәттә, балалар белән үткəрермен дип уйлыйм. Ə кайсы аланда — алай ук мөһим түгел, чөнки без барыбыз да — Сəлəт!

тулысынча укырга

XXI гасыр технологияләре яки виртуаль Тукай!

27-нче сентябрь көнне Сəлəт Йортында танылган галим Р.Г.Бохараев истəлегенə багышланган «Бохараев укулары» фəнни-гамəли семинары узды. Катнашучылар арасында үзенчəлекле «ItukaI» проектының кураторы Хөсəенов Айдар Фаил улы да бар иде.

«Бу проектны без балалар белəн « Sanak-lab» лабораториясенең җəйге сессиясе вакытында тормышка ашырдык. Төркемдə якынча 10 кеше. Без нейрочелтəрлəрнең эшләвен практик гамəлдә кулланырга һəм шундый ук принцип буенча сайт эшен алып барырга тырыштык. Укучылар бу ике талəпкə берьюлы җавап бирə торган проект уйлап чыгарды. Аның мəгънəсе: сайтта кеше язган сүзне, гыйбарəне, өзекне дəвам итə ала торган виртуаль язучы уйлап чыгару. Кулланучыга бары тик шуларны язарга кирəк, соңыннан система эшне үзенə ала - мəгънəви контекстка туры китереп, тарихны тəмамлый», – дип сөйләде Айдар Фаил улы.

«ItukaI» проектын һəр телəгəн кеше сынап карый ала. Мəсəлəн, сайтның эзлəү юлына «Шүрəле» дип язабыз һəм яраткан героебызның яңа маҗаралары белəн рус, татар, инглиз телендə танышабыз.

Платформаның интернеттагы адресы: https://speech.tatar/itukai.html .

Яңа тарихны бергə уйлап чыгарыйк!

тулысынча укырга

«Сəлəт Вики-Мəктəбе» җитəкчесеннəн – Президентлыкка

29-нчы сентябрь көнне Сәләт Клубның яңа президенты ачыкланды. Ул – «Сəлəт ВикиМəктəбе» проекты җитəкчесе, активист Тимерхан Шəйхетдинов. 12-нче президентның хис-кичерешлəре, килəчəккə планнары турында үзе белəн сөйлəштек.

- Тимерхан, сине Сəлəт клубының 12-нче президенты булуың белəн котлыйбыз! Искə төшерик əле: син Сəлəт дөньясына кайчан, ничек килеп кердең?

– Сəлəткə кушылуым тарихы 2015-нче ел белəн бəйле. Шул ук елда Республика балалар хəрəкəтенə дə кушылып киттем. Шул чакта əле ТР балалар оешмалары советы белəн танышуым башланды. Советның бер чарасында Сəлəт турында ишеттем. Һичшиксез ул үзенең татар телле, яшьлəргə кызык булуы белəн мине үзенə җəлеп итте. 2016-нчы елда беренче тапкыр Г.Тукайның юбилеена багышланган нəфис сүз осталыгы бəйгесендə 3-нче урын алдым. Аннары инде «Болгар - Туган Тел» аланында беренче тапкыр сəлкеш булдым. Шул ук елда дусларым, фикердəшлəрем белəн туган шəһəрем Яшел Үзəндə «Сəлəт-Яшел Үзəн» клубын ачып жибəрдем. Соңыннан «Сəлəт-Самара» профильле аланы, «Сəмрух» ел премиясе, «Ел сəлкеше»... Əкрен-əкрен адымнар белəн башланган бу эшем мине «Сəлəт ВикиМəктəбе»нең җитəкчесе вазифасына китерде.

- Сəлəт Клубы президенты булу синең өчен нəрсə?

– Сəлəт Клубы президенты ел саен эшлəп килгəн проектларга яңа илһам, көч бирə торган кеше. Җəйге проектлардан кала, ел буе кайнап торган Сəлəт дөньясында булырга телəгəн яшьлəргə мөмкинлеклəрен чынга ашырырга тиешле кеше дə əле ул.

Иң мөһиме - структура төзеп, системалы эш итү. Проект җитəкчелəре, президентлар алмашынса да, боларның берсе дə Сəлəтнең эшчəнлегенə тискəре йогынты ясарга тиеш түгел, минемчə.

- Тимерхан, син Сəлəт дөньясына нинди яңалык алып керəчəксең, нинди план-максатлар өстеңдə эшлиячəксең?

- Иң мөһиме - Сəлəт проектларына пауза бирмəү. Яңалыкларга килгəндə, клубка ФƏН юнəлешен кайтарырга иде. Ул фəнни-гамəли конференциялəр булсынмы, ул башка телдəге очрашулар, чаралар булсынмы. Шуларны оештырасы иде. Моның өчен хезмəттəшлəр, партнёрлар бар инде. Тагын ДƏРТ юнəлеше кысаларында ИҗАТ юнəлешен торгызасым килə. «БИКА-фест», «Сəлəткə нур булган йолдызлар» – Сəлəтнең бренды инде. Шулар рəтендə булырдай тагын бер проект булдыру турында уйлыйбыз. Əлегə бөтен серлəрне ачасым килми, əмма шуны əйтə алам: бу проект əдəбият белəн бəйле булачак. Без, гомумəн, яңа проектларга һəрвакыт ачык, бары тик актив, идея белəн яна торган кешелəр генə булсын. Инициатива яшьлəрдəн, тирə-юньнəн үзəккə килергə тиеш. Без шуларны туплап, аларга үзебез тəэсир итəчəкбез.

- Сəлəтнең 11-нче президенты Милəүшə апа Сираҗиева сиңа нинди киңəшлəр бирде, нинди үрнəк күрсəтте?

- Бер президенттан икенче президентка вазифалар тапшыру процессы бик мөһим. Милəүшə апаның киңəшлəре күбрəк яшьлəр белəн эшлəү, алар белəн аралашу серлəренə бəйле. Мəсəлəн, аларны активрак булырга, төрле чараларда катнашырга этəрə торан «фишка»ларга өйрəтте ул мине. 1 ел эчендə Милəүшə ападан уку, шəхси тормыш, Сəлəт эшчəнлеге белəн бəйле бик күп нəсихəтлəр алдым. Мин аңа чиксез рəхмəтлемен.

- Тимерхан, президент булгач, «Сəлəт ВикиМəктəбенə» игътибарың кимемəсме?

- Мин «Сəлəт ВикиМəктəбе»нең җитəкчесе булып кала алмам инде, чөнки Клуб президенты булыр өчен бик күп вакыт, көч кирəк. Миннəн кала бит əле ярдəмчелəрем - вице-президентлар бар. «Сəлəт Вики-мəктəбе»нə дə, башка проектларга кебек үк, бертигез игътибар бирелəчəк.

тулысынча укырга

«Фәнсар» мәктәбе мотивация бирә

Бик тиздән «Фәнсар» мәктәбенең көзге сессиясе башлана. Без мәктәп җитәкчесе Элина Насибуллина белән программа, планнар һәм максатлар турында сөйләштек.

– Сәләт дөньясына яңа гына кушылганнарга «Фәнсар» мәктәбенең нәрсә икәнен ничек аңлатыр идең? Җитәкче буларак, яңа сезоннан нәрсә көтәсең?

– М.И.Мәхмүтов исемендәге «Фәнсар» мәктәбе – фән белән кызыксынучы балаларны табу һәм аларны үстерү, аларга өстәмә белем алу өчен шартлар тудыруга юнәлдерелгән уку-укыту проекты ул. Мәктәп читтән торып һәм килеп уку форматларында эшли. Педагоглар – Татарстан вузларында белем бирүче укытучылар.

Җитәкче буларак, бу сезонда безгә тагын да күбрәк фәнне яратучы балалар кушылыр дип көтәм. Фән аларга үзләрен табарга, кызыксынуларын билгеләргә ярдәм итәчәк. Безнең команда үзлектән белем алу, мөстәкыйль рәвештә эшләү өчен шартлар тудыра.

– Бу мәктәпнең үзенчәлеге нәрсәдә соң? Башка уку-укыту сессияләреннән нәрсә белән аерыла ул?

– Безнең үзенчәлек шунда: без республиканың төрле район һәм шәһәрләрендә укучы балалар файдалана алырлык, аларга кирәкле булган белемнәр бирәбез, аларның белем алуга булган ихтыяҗларын канәгатьләндерәбез. Без балаларны дәүләт имтиханнарына әзерләмибез. Без аларга белем алу һәм фәнни-тикшеренү эшләре белән шөгыльләнү өчен мотивацион программа бирәбез.

– Сессиядә катнашучылар ничек сайлап алына?

– Безнең мәктәп 9-11-нче сыйныфлар өчен ачык. Сессиядә катнашу өчен, республика яки шәһәр күләмендәге олимпиадаларда катнашкан булу, фәнни тикшеренү эшләре белән шөгыльләнү кирәк.

– Тыгыз белем бирү программасы белән беррәттән, мәктәптә мәдәни-күңел ачу программасы да бар бит әле. Аның турында да әйтеп кит әле.

– Тыгыз уку көненнән соң бераз башны бушатырга, ял итәргә кирәк. Шуңа күрә без дә күңел ачу программасы әзерлибез. Ләкин ул да фәнни характерда. Уеннар аша фикер йөртергә, мантыйклы уйларга өйрәтәбез. Әйтик, «Нәрсә? Кайда? Кайчан?» интеллектуаль турниры, «Фәнсар Студиясе» музыкаль кичәсе, мини-дебатлар, «Эшләпә» һәм башка уеннар оештырабыз.

– Синеңчә, кызлар һәм егетләр ни өчен нәкъ менә «Фәнсар» мәктәбен сайларга тиеш?

– Бер генә факт әйтәм: без – зур һәм тату гаилә. Без үзен фән өлкәсендә сынап карарга теләгән һәр яңа укучыга шат. Шуңа өстәп, безнең «раздаткалар»ыбыз да бик шәп һәм истә кала торган.

тулысынча укырга

«Бу безнең өчен яңа тәҗрибә»

МШТ BILER FORUM быел беренче тапкыр уздырыла. Без әлеге форумның асылы турында «Сәләтлеләр Университеты» башкарма директоры Айдар Акмалов белән сөйләштек.

МШТ BILER FORUM быел беренче тапкыр уздырыла. Без әлеге форумның асылы турында «Сәләтлеләр Университеты» башкарма директоры Айдар Акмалов белән сөйләштек.

–       Айдар, МШТ BILER FORUM турында аңлатыбрак сөйләсәгез иде.

–       2014-нче елның декабрендә Президентыбыз Рөстәм Миңнеханов «Сәләтлеләр белән стратегик рәвештә идарә итү» дигән дәүләт программасы булдырды һәм аның кысаларында, декабрь аенда без «Сәләтлеләр Университеты» белән беренче сменабызны үткәрдек. Ә инде 2015-нче елда «Иннополис»та безнең җәйге мәктәбебез узды.

Быелгы сменабыз бик үзәнчелекле. Җәйге мәктәпне без беренче тапкыр шундый зур масштабта уздырабыз. Гадәттә, без сменабызда 400 бала һәм 100 остаз җыя идек, ул 7-8 көн бара иде. Быел исә катнашучылар саны күбрәк. Сәләт белән бергә эшләвебезгә бик шатбыз. Безнең өчен бу яңа тәҗрибә.

– МШТ BILER FORUM-ның төп максаты нидән гыйбарәт?

– Җәйге мәктәпнең төп максаты – республикадан төрле балаларны җыеп, 5 көн эчендә белем бирү, катнашучыларга профессиональ яктан үсү мөмкинлекләре тудыру. Биредә катнашучылар үз перспективаларын күрәләр, киләчәкләре турында уйланалар, булачак һөнәрләре белән якыннанрак танышалар.

 

–       МШТ BILER FORUM-да остазлар нинди роль уйный?

–       Форумның иң мөһим юнәлешләренең берсе – остазларның эшчәнлеге. Алар көн дәвамында балаларның хәлләре, хис-кичерешләре турында сорашалар. Һәр кичне без алар белән җыелышабыз һәм чарабызның барлык уңай һәм тискәре яклары буенча фикерләшәбез, кимчелекләрне бетерергә тырышабыз. Иң мөһиме - балалар өйләренә таралашкач та, проектларын эшләүне дәвам итсен һәм безнең оешма белән элемтәне югалтмасын. Без һәр балага булышырга әзер!

–       Үзегез бала булсагыз, МШТ BILER FORUM-нан нәрсә алырга тырышыр идегез? 

–       Беренчедән, мин үземнең профессиональ үсешем турында уйланыр идем, үземне төрле өлкәләрдә сынап карар идем. Биредә 12 компания эшли, алар арасында вертолет заводы, «Ак барс» банкы һ.б. бар. Һәм алар балаларның остаханәләрдәге активлыкларын, кызыклы сорауларын күзәтәләр. Мең тапкыр ишеткәнче, бер тапкыр күрергә кирәк, диләр бит. Шуңа күрә бер мөмкинлекне дә кулдан ычкындырмас идем! Икенчедән, үземә яңа дуслар табар, командада эшләргә өйрәнер идем.

тулысынча укырга

Бер елга җитәрлек энергия алдым!

Бүген без блогер, «Skyeng» проекты контент-менеджеры, иҗтимагый мәктәп җитәкчесе, тайм-менеджмент буенча мастер-класслар һәм лекцияләр оештыручысы Анастасия Шкаляевадан интервью алдык.

Бүген без оста блогер, «Skyeng» проекты контент-менеджеры, иҗтимагый мәктәп җитәкчесе, тайм-менеджмент буенча мастер-класслар һәм лекцияләр оештыручысы Анастасия Шкаляевадан интервью алдык.

- Безнең сменабыз лиделык сыйфатларын үстерүгә багышланган. Бу сездә нинди ассоцияләр уята, сезнеңчә, чын лидер нинди булырга тиеш?

- Максатчан, үз эшләре белән янып торган кешеләрне мин һичшиксез лидерлар рәтенә кертер идем. Бары тик лидерлар гына иң соры көнне дә якты төсләргә буярга әзер булган команда булдыра ала. Алар күз алдына китерергә дә кыен булган әйберләрне чынга ашырырга мөмкин. Мондый креатив яшьләр күбрәк булган саен, киләчәгебез ышанычлы кулларда, дип курыкмыйча әйтеп була, минемчә.

- Үз алдыңа куйган максатларны чынга ашыру авырмы?

- Куелган максатка ирешер өчен гел тырышырга кирәк, чөнки син беркайчан да үтәсе - юлыңны алдан күрә алмыйсың, кыенлыклар да көтмәгәндә чыга. Шуңа өстәп синең белән ахырга кадәр бара алачак төркемне табу да бик кыен. Юлыңда нинди генә авырлыклар чыгуына карамастан, туктамыйча алга баруны дәвам итү мөһим! Бары тик шул очракта гына син теләгән нәтиҗәгә ирешә алырсың.

- Ун ел элек үзегезне әлеге вазифада күрә идегезме?

- Узган елның маенда мин төбәгебездә уздырылучы бәйгедә катнашырга булдым, тик икенче турга да үтә алмадым. Бу минем кәефемне төшермәде, ә киресенчә бары тик илһам чыганагы гына булды. 2018 елның язында «Удмуртия заряжает» форумында катнашканнан соң, мин тормышымның кардиналь рәвештә үзгәргәнен аңладым.

Берничә ай элек әлеге форумга эләгермен, дип тә уйламаган идем! Шуңа күрә максачан булу бик мөһим, мәгълүмат сине гел табачак, бары тик теләгең генә кирәк!

- Юлыгызда барлыкка килгән авырлыклар белән ничек көрәшә идегез?

- Мин - үҗәт сугышчы! Үз алдымда максат күрсәм, аның чынга ашуы өчен барлык кирәк-яракларны да табарга әзер мин. Мотивация дә минем өчен бик мөһим роль уйный. Якыннарымның ярдәме дә миңа бик кирәк, чөнки алар миңа гел илһам биреп тора.

- Лидер булу өчен үзеңдә нинди сыйфатлар булдыру мөһим?

- Тормышта ике мөһим пункт бар: үзеңә ышану һәм бирелгән барлык эшләрне башкарып бару. Мәктәптә бирелгән өй эшләре генә түгел, әлбәттә, тормыш, командаң тәлап иткәне дә. Ә үзеңә ышанмасаң, алдыңда барлык ишекләр ябык диярлек», - шушы сүзләрне мин укытучы һәм әни буларак балаларга еш кабатлыйм. Алар чын лидерларны тасвирлый, миңа калса.

- Тормыш девизыгыз нинди?

- «Моны башкарып чыгып булмый», «Бу бик авыр» сүзләре мине бик илһамландыра. Шул вакытта мин киресен исбатлар өчен барлык көчемне түгеп эшкә керешәм, чөнки «Чыгу юлын һәрвакыт табып була!»

- Лидер булып туалармы, әлеге сыйфатларны яши-яши булдыралармы?

- Дөресен генә әйткәндә, мәктәптә укыган чакта мин соры тычкан кебек бик «ябык» идем. Хәзерге сыйфаларга мин тора-бара гына ия булдым. Ләкин лидер булып туучылар да юк түгелдер. Иң мөһиме – үзеңнең сәләтеңне табып, шул юнәлештә эшләргә генә.

тулысынча укырга